Mevduat Faizi Hesaplama
Vadeli mevduatınızın brüt faiz getirisini, %15 stopaj vergisini ve elde edeceğiniz net kazancı basit veya bileşik faizle hesaplayın.
Bankadan Aldığınız Faiz mi, Elinize Geçen Faiz mi?
Mevduat faizi hesaplamada en sık yapılan hata, bankanın açıkladığı brüt faiz oranını elde edilen gerçek getiri zannetmektir. Türkiye'de bireysel vadeli mevduatlara %15 stopaj vergisi uygulanır ve bu vergi kaynakta kesilir. 100.000 ₺ için %45 yıllık faizle 90 günlük mevduatta brüt kazanç yaklaşık 11.096 ₺ iken, elinize geçen net tutar yaklaşık 9.432 ₺'dir. Bu araç, tam tabloyu gösterir.
Mevduat Faizi Hesaplayıcı Nedir ve Neden Gereklidir?
Vadeli mevduat (term deposit), belirli bir süre için bankaya yatırılan paranın faiz getirisiyle birlikte vade sonunda geri alındığı bir tasarruf aracıdır. Hesaplayıcı, bankaların genellikle yıllık olarak açıkladığı faiz oranını, vade gün sayısına ve anapara tutarına uygulayarak brüt faizi hesaplar; ardından %15 stopaj (withholding tax; kaynakta kesilen vergi) düşerek net kazancı ve efektif yıllık getiriyi gösterir.
Kısa vadeli mevduatlarda (32 veya 90 gün) efektif yıllık getiri, bankanın açıkladığı yıllık faiz oranından düşük görünür. Bunun nedeni yalnızca o dönemin kazancının yıllığa çevrilmesi ve bileşik etkinin tam yansımamasıdır.
Nasıl Kullanılır? Adım Adım
Gerekli Girdiler
- Anapara tutarı (₺)
- Yıllık faiz oranı (%)
- Vade (gün olarak; örneğin 32, 90, 180, 365)
- Faiz türü: basit mi bileşik mi
Formül / Mantık
Basit faizde brüt kazanç = Anapara × (Yıllık Oran / 365) × Gün Sayısı formülüyle hesaplanır. Bileşik faizde ise brüt kazanç = Anapara × [(1 + r)^(gün/365) − 1] formülü kullanılır; bu yöntemde kazanılan faiz dönemsel olarak anaparaya eklenerek daha yüksek toplam getiri sağlar. Her iki durumda da brüt faizin %15'i stopaj olarak kesilir.
Örnek Senaryo Tablosu
| Senaryo | Brüt Faiz | Stopaj (%15) | Net Faiz |
|---|---|---|---|
| 100.000 ₺ (%45 yıllık) 90 gün (basit) | ≈ 11.096 ₺ | ≈ 1.664 ₺ | ≈ 9.432 ₺ |
| 250.000 ₺ (%50 yıllık) 180 gün (basit) | ≈ 61.644 ₺ | ≈ 9.247 ₺ | ≈ 52.397 ₺ |
| 500.000 ₺ (%40 yıllık) 365 gün (bileşik) | ≈ 200.000 ₺ | ≈ 30.000 ₺ | ≈ 170.000 ₺ |
| 50.000 ₺ (%45 yıllık) 32 gün (basit) | ≈ 1.973 ₺ | ≈ 296 ₺ | ≈ 1.677 ₺ |
* Tablodaki değerler yaklaşık hesaplama sonuçlarıdır.
Bu araç bilgilendirme amaçlıdır. Kesin sonuçlar için bir uzman veya finansal danışmana başvurunuz.
Sonuçları Nasıl Yorumlamalısınız?
Araç dört temel çıktı verir: brüt faiz, stopaj vergisi, net faiz ve efektif yıllık getiri. Net faiz, elinize gerçekten geçen tutardır; bu rakamı enflasyon oranıyla karşılaştırarak reel getiri pozitif mi negatif mi değerlendirebilirsiniz.
Efektif yıllık getiri, farklı vadelerdeki mevduatları doğru karşılaştırmanızı sağlar. 90 günlük bir mevduat ile 365 günlük bir mevduatın yıllık bazda gerçekte ne getirdiğini görmek için bu orana bakın. Kısa vadeli tekrarlayan mevduatlarda bileşik etkisi nedeniyle efektif getiri zaman zaman bankanın açıkladığı yıllık orana yaklaşabilir.
Hatasız Sonuç İçin İpuçları
- Bankalar genellikle yıllık basit faiz oranı açıklar. Bileşik faiz seçeneğini yalnızca bankanın özellikle belirttiği durumlarda kullanın.
- Stopaj vergisi %15 olarak sabitlenmiştir; ancak bazı devlet tahvili araçlarında bu oran farklı olabilir. Bu hesaplayıcı yalnızca standart mevduat için hesaplama yapar.
- Net getirinizin enflasyonu karşılayıp karşılamadığını görmek için enflasyon hesaplama aracını da kullanabilirsiniz.
- Vadeyi gün olarak girerken bankaya sormak en doğrusudur; bazı bankalar 30, 60, 90, 180, 270, 365 gün gibi standart vadeler sunar, 32 gün sunan bankalar da mevcuttur.